Tục ăn hỏi và lễ cưới của người T’Rin ở Khánh Hoà

Đám cưới của người T’Rin thường kéo dài trong hai ngày một đêm, tối đến, đám thanh niên đem mã la ra đánh để góp vui và rượu cần luôn phải có trong đám tiệc cho đến khi kết thúc lễ cưới.

Tộc người T’Rin ở Khánh Hoà hiện cư ngụ nhiều nhất tại xã Giang Ly, huyện Khánh Vĩnh. Tộc người T’Rin là một tộc người thiểu số bản địa, có tiếng nói nhưng không có chữ viết, thuộc ngữ hệ Môn – Khơ Me.

Về văn hoá, tộc người T’Rin có một bản sắc văn hoá độc đáo, không hề pha lẫn với các tộc người khác ở Tây Nguyên như Ê Đê, Ra Glai…

Người T’Rin theo chế độ phụ quyền, con cái trong nhà khi sinh ra, con trai thì lấy họ cha (họ Hà), con gái thì lấy họ mẹ (họ Cà). Đây là một nét khác biệt với một số dân tộc khác cùng chung sống trên dãy Nam Trường Sơn – Tây Nguyên (những dân tộc như Ê Đê, Ra Glai,… đều theo chế độ mẫu hệ).

Nghi lễ cưới hỏi của người T’Rin có nhiều nét văn hóa độc đáo còn được lưu giữ tới hôm nay

Trong lễ dạm hỏi, hai họ trai và gái đều có hai “ông mai” làm người dẫn đường và liên hệ qua lại. Sau khi hai gia đình của hai họ đồng ý về việc cho hai đứa con thành thân, thì nhà trai, dưới sự chỉ đạo của ông mai, sắm sanh những thứ lễ vật cần thiết, chọn ngày lành tháng tốt, đi sang nhà gái để làm lễ dạm hỏi.

Lễ dạm hỏi của nhà trai gồm có những thứ sau đây:

– Một chiếc cong bạc, hoặc những sợi dây Cơm (là những chuỗi hạt nhựa nhiều màu sắc làm trang sức cho phụ nữ), hoặc một chiếc nhẫn vàng.

– Một bánh xà phòng thơm và một chiếc khăn lau mặt mới.

Người tham gia đi đám hỏi của nhà trai gồm cha, mẹ, cậu, dì của chú rể.

Đám hỏi được tiến hành hoàn tất ở nhà gái xong, qua ngày hôm sau (hoặc cách vài ngày, vài tháng, tuỳ theo hai gia đình tự chọn) nhà gái lại tổ chức một đoàn gồm cha, mẹ, cậu và cô con gái qua thăm viếng nhà trai với mục đích cho cô dâu được biết từng người trong gia đình nhà chồng và làm quen với gia đình chồng.

Có những đám hỏi và đám cưới cùng diễn ra trong một ngày như đám cưới con trai của già làng Mà Giá – buôn Gia Lố mà chúng tôi được tham dự, thì mọi thủ tục nà trai, nhà gái qua lạidạm hỏi và thăm viếng lẫn nhau chỉ diễn ra trong vòng một buổi sáng (từ 7 giờ đến 11 giờ).

Sau đó, bên nhà trai đã dựng rạp sẵn trước sân nhà, dọn bàn ghế, mời bà con thân thuộc và những người thân trong buôn đến ăn đám cưới của con trai mình. Rượu cần được hút ra những ca nhựa, sau đó đem chế vào bát, dọn ra đãi khách. Và tiếp theo đó là bữa cơm thân mật cùng hai họ.

Khi hai họ nhà trai, nhà gái đã vào an toạ tại nhà chú rể, bố của chú rể tay bưng bát rượu cần nâng lên trước mặt, nói những lời tiếp đón ân cần với nhà gái, sau đó mới bố của cô dâu cùng uống chung bát rượu. Và lúc ấy, mọi người trong đám tiệc cùng uống rượu, nói cười vui vẻ.

Qua tuần uống rượu cần khoảng một giờ đồng hồ, những người phục vụ đám cưới mới dọn cơm mời khách hai họ. Bữa cơm thường có các món ăn truyền thống là thịt heo (heo cỏ) luộc chấm nước mắm, cơm gạo trắng (thực phẩm chính của người T’Rin là bắp rẫy – cơm gạo trắng chỉ dùng cho những bữa ăn quan trọng như lễ hội, cúng được mùa và đám cưới,… )
Khi cơm, thịt được bày biện đầy đủ trong nhà, có một hiện tượng giao lưu độc đáo giữa hai họ nhà trai và nhà gái, đó là việc ông bố chàng rể cầm bát thịt trên tay lấy đũa gắp một miếng đút cho bố của cô dâu ăn và ngược lại.

Mặt đối mặt cùng vui vẻ, thân mật với nhau. Mẹ chàng rể cũng làm như vậy với mẹ của cô dâu trong không khí đầm ấm trước sự chứng kiến của mọi người dự bữa tiệc…

Sau đó, đến lượt cô dâu, chú rể cùng bưng một bát thịt, mặt đối mặt, gắp cho nhau ăn. Và việc cuối cùng là cô dâu đến ngồi đối diện với ông bố chồng, tay bưng chén thịt, lấy đũa gắp đút cho bố chồng ăn và bố chồng lại gắp một miếng đút cho cô dâu.

Thủ tục của lễ cưới đến đây có thể tạm kết thúc, mọi người ăn uống, nói cười râm ran. Cô dâu, chú rể có thể đi lại, mời mọc những người thân trong họ hàng cùng ăn uống và chụp ảnh kỉ niệm với gia đình, bè bạn.

Nghi lễ cưới, hỏi của người T’Rin thật độc đáo và trong một không khí cộng đồng vui vẻ, hoà thuận, mang nhiều ý nghĩa nhân văn. Kinh phí tổ chức một lễ ăn hỏi và lễ cưới của người T’Rin rất tiết kiệm và giản dị.

Một đám cưới, theo quan niệm của dân trong buôn, to nhất cũng chỉ tốn chừng hơn 2 đến 3 triệu đồng. Chỉ cần có một con heo chừng “năm tay” (tức năm gang tay – khoảng 60 – 70kg) 20kg gạo trắng và mươi choé rượu cần là đủ.

Đám cưới thường được kéo dài trong hai ngày một đêm, tối đến, đám thanh niên thường đem mã la ra đánh để góp vui. Chủ yếu là rượu cần luôn luôn phải có trong đám tiệc cho đến khi kết thúc lễ cưới.

(tổng hợp)

 >>>> Mặt bằng cho thuê tại tòa nhà 11 Lý Thánh Tôn- Nha Trang
>>>> Gặp nạn khi đánh bắt ở Trường Sa, ngư dân nghèo quê ở Khánh Hòa cần được giúp đỡ
>>>> Hệ thống an sinh xã hội ASEAN thời công nghiệp 4.0
>>>> Bánh trung thu và mùa lễ hội trăng rằm có nguồn gốc thế nào?
>>>> Điều ít biết về Tân Hoa hậu Việt Nam 2018

Loading...